Sitelerde Ambalaj Atıklarının Geri Dönüşümü

Gerçekleştirilen faaliyetin türü: 2209/A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destek Programı Projesi (Proje çalışmaları 2025-2026 Eğitim-Öğretim yılında gerçekleştirilmiştir)

Proje Başlığı: Sitelerde Ambalaj Atıklarının Geri Dönüşümü

Proje Yürütücüsü: Batuhan SAĞLAM (Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü)

Proje Danışmanı: Prof. Dr. Levent MEMİŞ
 
Projenin içeriği: Çevresel sorunların en temel kaynağını farklı biçimleriyle ortaya çıkan atıklar oluşturmaktadır. Dolayısıyla çevre sorunlarının giderilmesi veya azaltılmasına yönelik politikaların temel aracı unsurunu atıklar oluşturmaktadır. Bu nedenle mekânsal ve mekânsal olmayan boyutlarıyla atıkların etkin yönetilmesine yönelik çaba sarf etmek önem arz etmektedir.  Atıkların etkin yönetilmesine yönelik, dünya genelinde uluslararası örgütlerin öncülüğünde bir çabanın gösterildiği bilinmektedir. Söz konusu bu çabaların temel yönlendiricisi BM tarafından 2015 yılında ilan edilen Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleridir. Türkiye’de de, uluslararası gelişmelerle paralel şekilde çevre sorunlarının yönetilmesi çabası güdülmektedir. Bu bağlamda gerek örgütlenme yönünde gerekse de politika düzeyinde bazı önemli adımlar atılmıştır.  Atılan bu adımlardan birini de “sıfır atık” politikası oluşturmaktadır.  Bu politikanın özüne bakıldığında kaçınma/önleme ve minimize etme/azaltma, tekrar kullanma, geri dönüşüm, geri kazanım ve bertaraftan oluşan, birbirini tamamlayan aşamaları kapsayan sürdürülebilir atık yönetimini içerdiği görülmektedir. Yer verilen bu aşamaların her birine aynı özen ve gayret gösterildiğinde ideal olan sıfır atığa ulaşmak mümkün olmaktadır. Türkiye’de uygulanan bu yaklaşım, daha çok katı atıkları ve onun altında da ambalaj atıklarını kapsamaktadır. Bu yaklaşım Türkiye’de önce bir proje ile başlamış, sonrasında çıkarılan yönetmelik ve politika belgeleriyle resmi nitelik kazanmıştır.  Hazırlanan bu altyapıyla ülke genelinde farklı atık mekânları dikkate alınarak yönetilmeye çalışılmaktadır. Fakat daha çok kurumlar-örgütler üzerinden geri döşüm odaklı hareket edildiği de gözlemlenmektedir. Atıkların ortaya çıktığı mekânlardan birini de siteler oluşturmaktadır. Dolayısıyla sitelerin bulunduğu yerleşkelerde geri dönüşüm mekanizmasını etkin kılacak bir sistem kurulması ve işletilmesi beklenmektedir. Bu durum çalışmanın özgün değerini yansıtmaktadır.
Bu araştırmada kent yerleşimlerin öne çıkan site yerleşimlerinde özellikle ambalaj atıklarının geri dönüşümüne odaklanılmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın temel amacını sitelerde ambalaj atıklarının geri dönüşümü konusunda gerçekleştirilen çabaların, bilgi ve farkındalık düzeyinin incelenmesi oluşturmaktadır.

Projenin sosyal etkileri:
Proje süresi içinde yapılan çalışmalardan biri de proje konusuyla ilgili site yönetici ve görevlileri ile öğrencilere yönelik eğitim semineri çalışmasıdır. Eğitim etkinliğiyle ilgili davetiyeye aşağıda yer verilmektedir.